Bu mesleklerin yanında Süryanice el yazmacılığı geleneğinin bölgedeki son temsilcisi olan Midyat’a bağlı Bakısyan (Alagöz) Köyü Papazı Gabriel Aktaş dünyanın yaşayan en eski dillerinden biri olan Süryanice ile kilise ve manastırlar için dua kitabelerini yazıyor.

61 yaşında olan Papaz Aktaş Süryanice el yazmasıyla kilisede koro eşliğinde söylenen yıllık dua programının bütün ilahilerini içeren Fankitho dKudoş hito, Fankitho dakyomto, Fankitho dSavmo rabo, Fankitho dkadişe kitaplarını hat sanatıyla yazdıktan sonra ofset baskı tekniğiyle çoğaltıp yurt içi ve yurt dışındaki çok sayıda kiliseye gönderiyor.

Her bir kitabın 800 sayfa olduğuna işaret eden Aktaş, kitapların yazım işlemini 4 yılda bitirdiğini söyledi. 6 yaşındayken köyün kilisesinde din eğitimi almaya başlayan Papaz Gabriel Aktaş, “O yaşımdaki merakım nedeniyle Süryanice yazı yazmayı kendi kendime öğrendim ve böyle başladım yazı yazmaya. Gençliğimde kilisede çocuklara dini eğitim verirken Süryanice yazı yazmanın inceliklerini öğrettim. Ancak yazı yazdığım çocuklardan hiç birisi hat sanatını yapmak istemiyor. Çünkü hat sanatı el emeği isteyen çok zahmetli bir iştir. Papaz olduktan sonra ilk işim kitaplar yazmak oldu. Türkiye’deki kiliselerde hat sanatı mesleğini yapan tek kişi ben kalmışım. Süryanice kitabeler yazan şahıslar artık kalmamış. Bende diğer sanatkârlar gibi hat sanatıyla kitabeler yazarak geleceğe bir miras bırakmak istedim.”

Papaz Aktaş, “İnsan ölümlüdür ve öldükten sonra onu yaşatacak kalıcı eserler bırakması gerekiyor. Ben de hat sanatındaki yeteneğimi kiliselerimiz için büyük öneme sahip olan dua kitaplarını yazarak sarf ettim. Gençlerin hat sanatı mesleğini öğrenmelerini istiyorum. Bu meslekte antika değerindedir. Avrupa’da bulunan Süryaniler yıpranmış ve eskimiş kitaplarının yazılması için ricada bulunuyorlar, bende onları kırmıyorum. Temennimiz dünyadan hiçbir mesleğin kaybolmamasıdır.” dedi.

Midyat’ın tarih, kültür ve toplumsal zenginliğinin önemli bileşenlerinden olan Midyatlı Süryani ustaların zanaatlarının genel olarak değişen, şekil değiştiren ihtiyaçlardan ilgisizlikten dolayı yok olmaya yüz tutması Midyat için eksiltici bir rol oynayacağı kesin. Büyük romancı Yaşar Kemal’in 2007 yılının başlarında bir konferansın açılış konuşmasında dediği gibi; “İnsanı insan yapan kültürüdür. Dünya binlerce çiçekli bir kültür bahçesidir. Her çiçeğin bir rengi, bir kokusu vardır. İnsanlık her kültürün üstüne titremelidir. Binlerce kültür çiçeği, birini koparırsak insanlık bir kokudan, bir renkten yoksun kalır.”

YAZI VE FOTOĞRAFLAR: M.HALİS İŞ

Güncelleme Tarihi: 14 Mart 2008

Arşiv